Τα Παιδιά Σώζουν Ζωές.. ας δούμε πως!

Συνέντευξη στον Βασίλη Ηλία, από το τμήμα ΚΕΕΠ της ΕΡΤ

Γνωρίσαμε τον κ. Αναστάση Στεφανάκη, υπεύθυνο του 'KIDS SAVE LIVES – Τα Παιδιά Σώζουν Ζωές', ο οποίος μας μίλησε με ενθουσιασμό για τον οργανισμό και τις σημαντικές ενέργειες που έχουν πετύχει μέχρι σήμερα.
O οργανισμός KIDS SAVE LIVES – Τα Παιδιά Σώζουν Ζωές στοχεύει στη διάδοση της δωρεάν εκπαίδευσης παιδιών και ενηλίκων στην Καρδιοπνευμονική Αναζωογόνηση σε ελληνικά σχολεία και κοινότητες, καθώς και στην ανάπτυξη δικτύου απινιδωτών σε σχολεία και δημόσιους χώρους. Το πρόγραμμα Α’ Βοηθειών είναι εγκεκριμένο από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής του Υπουργείου Παιδείας για όλα τα ελληνικά σχολεία και υλοποιείται με την εθελοντική συμμετοχή 830 περίπου εθελοντών εκπαιδευτών, σε συνεργασία με την Ε.Ε.Ε.Π.Φ. Μέχρι τώρα έχουν εκπαιδευτεί δωρεάν περισσότεροι από 62.000 μαθητές και εκπαιδευτικοί σε 576 σχολεία, ενώ έχει κατατεθεί Σχέδιο Νόμου στην Υπουργό Παιδείας με σκοπό την θεσμοθέτηση του μαθήματος Α’ Βοηθειών "Τα Παιδιά Σώζουν Ζωές" και την εισαγωγή του στο ωρολόγιο πρόγραμμα.

Πείτε μας λίγα λόγια για τον οργανισμό KIDS SAVE LIVES και τον δικό σας ρόλο σας σε αυτόν.
Το Kids Save Lives φέρνει μία "ουμανιστική" επανάσταση στην ελληνική κοινωνία. Αν πληκτρολογήσετε στο διαδίκτυο τις δύο πρώτες λέξεις του οργανισμού μας ‘’KIDS’’ και ‘’SAVE’’, θα δείτε δεκάδες οργανισμούς που σχετίζονται με την στήριξη ή την προστασία των παιδιών, "εμείς δηλαδή να βοηθήσουμε τα παιδιά". Ο ανθρωπιστικός οργανισμός KIDS SAVE LIVES δίνει αυτή τη φορά ενεργό ρόλο στα ίδια τα παιδιά, προετοιμάζοντας τα με βασικές γνώσεις Α’ Βοηθειών, έτσι ώστε αυτά να σώζουν ζωές, χρησιμοποιώντας τις έμφυτες εκπληκτικές τους ικανότητες. Ο ρόλος μου σε αυτόν τον οργανισμό είναι κυρίως του "εργάτη", του ανθρώπου που αφιερώνει το μεγαλύτερο μέρος του προσωπικού του χρόνου στην εκπαίδευση παιδιών, ενηλίκων αλλά και μελλοντικών εκπαιδευτών, που έχει αναλάβει την σχεδίαση καινοτόμων εκπαιδευτικών προγράμματων, που πιέζει καθημερινά λίγο παραπάνω καταστάσεις, φίλους και συνεργάτες με σκοπό να δώσουν όλοι τον καλύτερο τους εαυτό, φέρνοντας την πολυπόθητη "πρόοδο".

Ποιο ήταν το έναυσμα για να ξεκινήσετε το KIDS SAVE LIVES και ποιος είναι ο σκοπός του;
Η "ανάγκη επιβίωσης εκείνων που κινδυνεύει η ζωή τους" ήταν σίγουρα ένα ισχυρό κίνητρο για να δημιουργήσουμε το KIDS. Αρκετά χρόνια πριν, είχαμε αναγνωρίσει με την συνάδελφο μου Κατερίνα (ως Διασώστες – Πληρώματα ασθενοφόρου της υπηρεσίας Ε.Κ.Α.Β. στην Αθήνα και μετέπειτα στην Κασσάνδρα της Χαλκιδικής), πως άνθρωποι που έχαναν την ζωή τους "θα μπορούσαν δυνητικά να σωθούν", αν ο διπλανός τους είχε στοιχειώδεις γνώσεις Πρώτων Βοηθειών. Αυτή η γνώση, αποτέλεσε τελικά ένα ισχυρό κίνητρο για να γίνουμε εκπαιδευτές προγραμμάτων από Ευρώπη και Αμερική που αφορούσαν κυρίως την βασική ή εξειδικευμένη αναζωογόνηση θυμάτων καρδιακής ανακοπής και την αντιμετώπιση τραύματος. Πίσω στο 2010, δεν γνωρίζαμε πολλά για την εκπαίδευση παιδιών, έπρεπε όμως για δύο σημαντικούς λόγους να μπούμε σύντομα στα ελληνικά σχολεία και να εκπαιδεύσουμε τα παιδιά να σώζουν ζωές. Ο πρώτος λόγος είναι πως οι ενήλικοι έχουν τόσο βαρύ πρόγραμμα στην καθημερινότητα τους, που ένα μάθημα Πρώτων Βοηθειών δεν φάνταζε πολύ προκλητικό στο να αφιερώσουν ένα ολόκληρο απόγευμα, ακόμη κι αν δεν χρειαζόταν να πληρώσουν. Άρα ένα μεγάλο κομμάτι της κοινότητας το χάναμε από την εκπαίδευση, ποτέ αυτοί δεν θα μπορούσαν να βοηθήσουν τον συνάνθρωπο τους σε μια επείγουσα κατάσταση. Η έκπληξη αλλά και η ανατροπή ταυτόχρονα, ήρθε πριν μία δεκαετία από την εμπειρία εκπαίδευσης των πρώτων παιδιών. Ήταν η εποχή που ανακαλύψαμε τα «σφουγγαράκια». Τα παιδιά ερχόντουσαν στο κάλεσμα μας με μεγαλύτερο ενθουσιασμό απ’ ότι οι μεγάλοι και ως γνήσια σφουγγαράκια που ρουφάνε οτιδήποτε τους διδάξεις, εκτελούσαν ταχύτερα και με ανώτερη ποιότητα τις δεξιότητες που τους δείχναμε σε σχέση με τους ενηλίκους. Ήταν λες και ανακαλύψαμε την Αμερική, η ενασχόληση μας με την εκπαίδευση των κοινοτήτων Χαλκιδικής μας οδήγησε τελικώς στα ελληνικά σχολεία όλης της χώρας, έπρεπε απλά να το ανακαλύψουμε με τον δύσκολο τρόπο – μόνοι μας. Ο σκοπός του νεοσύστατου αυτού οργανισμού ήρθε και κούμπωσε πάνω στην σύσταση του Ευρωπαικού Συμβουλίου Αναζωογόνησης και του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, που το 2015 έλεγε το εξής απλό και εμπνευσμένο "εκπαιδεύστε τα παιδιά όλου του κόσμου με σκοπό να γίνουν οι διασώστες του αύριο".

Από πόσα μέλη αποτελείται ο οργανισμός σας;
Όλα ξεκινούν συνήθως με την μονάδα ή με μία μικρή παρέα ανθρώπων, οι οποίοι απαραιτήτως πρέπει να έχουν πανομοιότυπες ανάγκες και κοινά όνειρα για το μέλλον. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν 830 περίπου πιστοποιημένοι εκπαιδευτές σε όλη τη χώρα, οι οποίοι προσφέρουν τις υπηρεσίες τους εθελοντικά. «Εθελοντικά» γιατί ζούμε στην Ελλάδα της δεκαετούς κρίσης και από την αρχή θέλαμε να είμαστε "προσιτοί" σε όλους. Για να μπούνε τελικά οι Πρώτες Βοήθειες σε όλα τα ελληνικά σχολεία και σε όλα τα σπίτια της χώρας, έπρεπε να είμαστε "φτηνοί" για να το καταφέρουμε. Πόσο φτηνοί; Πάρα πολύ φτηνοί, πάντοτε όλα μας τα προγράμματα προσφέρονται εντελώς δωρεάν στην ελληνική κοινωνία, εκτός από δύο πιστοποιημένα Ευρωπαικά προγράμματα που μπορεί κάποιος να συμμετέχει με λίγα μόνο ευρώ που αφορούν λειτουργικά έξοδα και μόνο. Οι άνθρωποι που συμμετέχουν εθελοντικά, αναγνωρίζουν πως προσφέροντας τον χρόνο, τον κόπο και τις γνώσεις τους για την εκπαίδευση δεκάδων χιλιάδων ανθρώπων κάθε χρόνο, ξέρουν πως προσφέρουν στην πατρίδα τους αλλά και στον οργανισμό, εξαιρετικά σημαντικές υπηρεσίες.

Πείτε μας λίγα λόγια για τις δράσεις που έχετε πραγματοποιήσει και κάποιες που θέλετε να υλοποιήσετε στο μέλλον. Η κρίση του κορωνοιού έχει επηρεάσει αρνητικά τα σχέδια σας;
Η αλήθεια είναι πως είμαστε πολύ "εργατικοί". Ο οργανισμός μας μου θυμίζει τις μέλισσες που κινούνται ακατάπαυστα δουλεύοντας για το καλό της κυψέλης. Αυτή τη στιγμή σε συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας τρέχουμε 3 προγράμματα και από τον Σεπτέμβριο του 2020 θα ξεκινήσει και ένα τέταρτο πρόγραμμα που θα μας οδηγήσει ακόμη πιο κοντά στον στόχο μας, στη θεσμοθέτηση και την εισαγωγή ενός μαθήματος Α’ Βοηθειών στο ωρολόγιο πρόγραμμα των ελληνικών σχολείων. Μετά από 580 περίπου αποστολές εκπαιδευτών σε αντίστοιχα σχολεία της χώρας, έχουμε καταφέρει να εκπαιδεύσουμε περισσότερους από 62,000 μαθητές και εκπαιδευτικούς στο μικρό διάστημα των 3-4 τελευταίων ετών που το πρόγραμμα μας έχει επίσημη έγκριση. Για να γίνει αυτό πραγματικότητα έπρεπε να δημιουργήσουμε ένα δίκτυο εκπαιδευτών σε ολόκληρη τη χώρα και σε αυτό βοήθησαν καταλυτικά ο Χάρης από την Αθήνα και ο έταιρος Αναστάσης από την ορεινή Χαλκιδική. Είναι εύκολο να μας ξεχωρίζετε γιατί αυτός έχει και μουστάκι! Παράλληλα πιστοποιούμε χιλιάδες έφηβους μαθητές, εκπαιδευτικούς και πολίτες σε Ευρωπαικά προγράμματα ανανηπτών, με αποτέλεσμα να βρίσκουμε συνεχώς νέους συμμάχους στην προσπάθεια μας και οι ομάδες των εκπαιδευτών να αναπτύσονται με γοργό ρυθμό σε πολλά σημεία της χώρας. Όλοι δυνητικά οι εκπαιδευτές της χώρας μπορούν να συμμετέχουν στα προγράμματα μας, από όποιον φορέα κι αν ξεκίνησαν.
Αναφέρατε τον κορωνοιό: Οι κρίσεις δεν μας επηρεάζουν αρνητικά, είναι το έναυσμα που μας δίνει ώθηση να δουλέψουμε δύο φορές περισσότερο και το σκαλοπάτι για να πάμε τον οργανισμό στο επόμενο επίπεδο. Έτσι, μάθαμε να καλωσορίζουμε το πρόβλημα και με διπλή δουλειά βγαίνουμε πάντα νικητές από την κρίση. Είναι ανίκητη η θέληση μας να εκπαιδεύσουμε μικρούς και μεγάλους, τόσο, που λίγες μέρες μόνο μετά το κατέβασμα του γενικού σε ολόκληρη τη χώρα λόγω Κορωνοιού, εργαστήκαμε από κοινού με την Αναστασία και την Λένα από την Θεσσαλονίκη, την Γεωργία και την Ελένη από την Αθήνα, ενεργοποιώντας την "σύγχρονη διδασκαλία από απόσταση". Επικοινωνήσαμε άμεσα με την Υπουργό Παιδείας κα Ν. Κεραμέως, την Υφυπουργό Παιδείας κα Σ. Ζαχαράκη, το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής και τα σχολεία που δήλωσαν συμμετοχή στο εθνικό μας πρόγραμμα, αναφέροντας τους την δυνατότητα να εκπαιδεύουμε σε καθημερινή βάση μαθητές ενός ή δύο σχολείων της χώρας με τις οικογένειες και τους εκπαιδευτικούς τους, προσαρμόζοντας το πρόγραμμα στα νέα δεδομένα της online διδασκαλίας. Έτσι και έγινε και ήδη το πρόγραμμα μας τρέχει πυρετωδώς εδώ και 30 ημέρες και ήδη σκεφτόμαστε να υλοποιήσουμε και ανοιχτά μαθήματα για τον κάθε ένα που επιθυμεί να εκπαιδευτεί από το σπίτι του. Σίγουρα η online διδασκαλία δεν θα μπορέσει να υποκαταστήσει την βιωματική με την πρακτική εξάσκηση, θα έρθει η ώρα όμως που θα συναντηθούμε και για το πρακτικό μέρος του προγράμματος μας. Πολλοί από εμάς είμαστε υγειονομικοί και έπρεπε να αντιμετωπίσουμε από την πρώτη γραμμή τον νέο αυτό κίνδυνο, καθώς εμείς δεν μπορούσαμε να "μείνουμε σπίτι". Τα online μαθήματα, ήταν ο δεύτερος και πολύ ιδιαίτερος τρόπος, να συμβάλουμε στην προσπάθεια των Υπουργείων Υγείας και Παιδείας με σκοπό την προφύλαξη της μαθητικής κοινότητας από τον ιό, κάνοντας παράλληλα αρκετά διασκεδαστική και δημιουργική την διαμονή τους στο σπίτι. Λέω διασκεδαστική, γιατί το πρόγραμμά μας είναι φτιαγμένο σύμφωνα με τις ανάγκες των παιδιών. Δημιουργήσαμε ένα διασκεδαστικό, διαδραστικό και πολλές φορές συγκινητικό νέο μάθημα Πρώτων Βοηθειών, που έχει την δύναμη να αλλάξει την κουλτούρα των συμμετεχόντων με σκοπό να βλέπουν τον συνάνθρωπο τους με τον αλληλέγγυο τρόπο που τον βλέπουμε κι εμείς. Μπροστά μας έχουμε πολλές προκλήσεις. Αυτή τη στιγμή τρέχουν 22 projects! Θα σας αναφέρω μόνο τα πιο σημαντικά. Ένα Ευρωπαικό πρόγραμμα με την ονομασία LIFE FORCE που θα προεκπαιδεύει μικρά παιδιά 6-10 ετών, μαθαίνοντας τους πρώτες βοήθειες μέσα από το παιχνίδι. Πρόσφατα ολοκληρώθηκαν κάποιες σημαντικές προεργασίες, χάρη στην ολοκληρωτική δέσμευση του Θοδωρή και της Σεβαστιάνας από την Αθήνα και της Βαρβάρας από την Θεσσαλονίκη. Έρχονται κάποιες παρουσίες και posters σε διεθνή Συνέδρια – όταν αυτά υλοποιηθούν και κάποιες δημοσιεύσεις σε διεθνή περιοδικά αναζωογόνησης, χάρη στην επαγγελματική προσέγγιση και συνεισφορά της Εβίτας από την Σαντορίνη. Το προσωπικό μου μεράκι είναι η χρήση της τεχνολογίας στην εκπαίδευση. Με απασχολεί πολύ η ανάπτυξη του VR CPR, η εκπαίδευση δηλαδή στην Καρδιοπνευμονική Αναζωογόνηση των μαθητών μας μέσω συσκευών εικονικής πραγματικότητας. Ήδη έχουν γίνει σημαντικά βήματα, κυρίως χάρη στην συνεισφορά του Ζαφείρη από την Θεσσαλονίκη, ωστόσο είμαστε ακόμη στην αρχή και το μέλλον φαντάζει πολύ προκλητικό…. Παράλληλα αναπτύσσουμε τον εθνικό χάρτη απινιδωτών [AED MAP], μια σπουδαία πραγματικά εφαρμογή για δωρεάν χρήση από Έλληνες ή τουρίστες που επισκέπτονται την χώρα μας, η οποία σε ενημερώνει για το στίγμα του κοντινότερου διαθέσιμου απινιδωτή. Χάρη στην προσωπική 3ετή προσπάθεια δύο εθελοντών μας, της Γεωργίας και της Όλγας από την Βαρβάρα Χαλκιδικής, έχουμε επιτέλους καταγράψει τους περισσότερους απινιδωτές της χώρας στο https://kidssavelives.gr/map-wide/ κάτι που αδήριτα θα βοηθήσει να σωθούν περισσότερες ζωές.

Ποια δράση σας είχε την μεγαλύτερη απήχηση το 2019;
Δύο μεγάλες δράσεις έχω στο μυαλό μου. Η πρώτη είναι η μεγαλύτερη σε αριθμό συμμετεχόντων που έχουμε καταφέρει μέχρι σήμερα. Αφορά την Παγκόσμια Ημέρα Επανεκκίνησης Καρδιάς [WRAH DAY] την οποία εμπνεύστηκαν "δάσκαλοι" μας όπως οProfessor Bernd Bottiger [Γερμανία], ο Dr Federico Semeraro [Ιταλία], ο Μάριος Γεωργίου από την Κύπρο και άλλοι: στις 16 Οκτωβρίου εκπαιδευτές όλου του κόσμου εκπαιδεύουν παράλληλα μικρούς και μεγάλους, με το μήνυμα πως "δύο χέρια αρκούν για να σώσεις μια ζωή". Πέρυσι στην Ελλάδα εκπαιδεύσαμε παράλληλα 1,400 μαθητές και εκπαιδευτικούς σε Θεσσαλονίκη, Πρέβεζα και Καλαμάτα με την συμμετοχή 150 περίπου εθελοντών, σε μια από τις μεγαλύτερες κινητοποιήσεις παγκοσμίως. Ωστόσο, επειδή αυτή η δράση είναι κάτι που γίνεται σε ετήσια βάση, δεν είναι αυτή που μας συγκίνησε περισσότερο. Φανταστείτε τα συναισθήματα που ζει κανείς βλέποντας αθλητές να διαγωνίζονται δίνοντας τον καλύτερο τους εαυτό, με σκοπό να κερδίσουν το χρυσό μετάλλιο. Φανταστείτε επίσης τα συναισθήματα που βιώνει ένα παιδί ή ένας απλός άνθρωπος που χάρη στην προσπάθεια αναζωογόνησης που έκανε, είδε ένα θύμα να επιστρέφει στη ζωή. Αυτά τα δύο τα ενώσαμε, δημιουργώντας τον πρώτο Εθνικό Μαθητικό Διαγωνισμό ΚΑΡΠΑ στον κόσμο, όπου παιδιά και έφηβοι από όλη τη χώρα που συμμετείχαν στο KIDS SAVE LIVES, διαγωνίζονται σε δεξιότητες Καρδιοπνευμονικής Αναζωογόνησης. Από τις 03 έως τις 05 Απριλίου του 2019 στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, οργανώσαμε και υλοποιήσαμε το KIDS SAVE LIVES CHAMPIONSHIP 2019, με τους νικητές Λυκείων, Γυμνασίων και Δημοτικών να επιστρέφουν στο σχολείο τους με έναν Αυτόματο Εξωτερικό Απινιδωτή δώρο, που μας προσέφερε μια ιδιωτική εταιρεία. Θυμάμαι έντονα εκπαιδευτές μας οι οποίοι είναι σκληραγωγημένοι επαγγελματίες υγείας, να βουρκώνουν βλέποντας 10χρονα ή 12χρονα παιδιά να φέρνουν ποσοστό επιτυχίας 99%. Αυτό ήταν πραγματικά αναπάντεχο, κατάφεραν με τα λεπτά τους χεράκια τριπλάσιο ποσοστό επιτυχίας από σχετική έρευνα που αξιολογούσε πρόσφατα νοσηλευτές Νοσοκομείου της Βορείου Ελλάδος. Είναι μία από εκείνες τις στιγμές που συνειδητοποιείς συγκινημένος πως αυτός είναι ο σωστός δρόμος, άξιζαν οι θυσίες, το άγχος, οι χιλιάδες εργατοώρες και τα χιλιάδες χιλιόμετρα που καλύψαμε για να φτάσουμε σε άλλο ένα απομακρυσμένο σχολείο. Τώρα εργαζόμαστε με σκοπό να υλοποιήσουμε τον δεύτερο Πανελλήνιο διαγωνισμό μαθητών, αυτή τη φορά στην Καλαμαριά Θεσσαλονίκης τον Οκτώβριο του 2020, αρκεί να μας το επιτρέψουν οι συνθήκες.

Πείτε μας λίγα λόγια για τα προγράμματα που παρέχει το KIDS SAVE LIVES.
Το 4ωρο εκπαιδευτικό πρόγραμμα KIDS SAVE LIVES – ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΩΖΟΥΝ ΖΩΕΣ, είναι κατάλληλο για παιδιά και ενηλίκους και προσφέρεται ταυτόχρονα για εκπαίδευση μαθητών και εκπαιδευτικών στα ελληνικά σχολεία, τους υπαλλήλους του Υπουργείου Παιδείας αλλά και απλούς πολίτες στις ελληνικές κοινότητες. Το 6ωρο πρόγραμμα του Ευρωπαικού Συμβουλίου Αναζωογόνησης [BLS ERC], σου προσφέρει πολύωρη πρακτική εξάσκηση και μία πιστοποίηση "ανανήπτη" τριετούς ισχύος και διεθνούς αναγνώρισης. Το 8ωρο πρόγραμμα του Ευρωπαικού Συμβουλίου Αναζωογόνησης [BLS Instructor ERC], σε προετοιμάζει μέσα από μία πολύ φρέσκια και αξιόπιστη μεθοδο εκπαίδευσης ως "εκπαιδευτή" της Βασικής Υποστήριξης της Ζωής και μία πιστοποίηση διεθνούς αναγνώρισης. Το LIFE FORCE θα ξεκινήσει να προεκπαιδεύει παιδιά 6-10 ετών μέσα από διασκεδαστικές δραστηριότητες, τον Σεπτέμβριο του 2022 [σε πιλοτική εφαρμογή στην Ελλάδα, την Κύπρο, την Γερμανία και την Ιταλία]. Το VR CPR ήδη συνοδεύει τις εκπαιδευτικές αποστολές σε Μακεδονία, Ήπειρο, Αττική και Πελοπόννησο, στόχος μας είναι η περαιτέρω ανάπτυξη του και στις υπόλοιπες περιοχές, αλλά και η ίδια η ανάπτυξη των σεναρίων που τρέχει ο εκπαιδεύομενος μέσα από την συσκευή της εικονικής πραγματικότητας καθώς είναι ακόμη σε πιλοτική εφαρμογή. Το πρόγραμμα Η ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ – NO NO GO [το θύμα δεν αντιδράει, δεν αναπνέει, ξεκίνα], είναι ένα κρίσιμο πιλοτικό project που θα βοηθήσει ουσιαστικά στην επιβίωση περισσότερων θυμάτων εξωνοσοκομειακής καρδιακής ανακοπής με την συμβολή της κοινότητας. Ήδη έχουμε ξεκινήσει εκπαιδεύσεις σε επίπεδο δήμων [Χαλκιδική, Θεσσαλονίκη, Σέρρες, Δράμα κ.α.] με σκοπό να προετοιμάσουμε και να οργανώσουμε καλύτερα τις κοινότητες. Δυστυχώς αποδείκνύεται πως εκπαιδευμένα χέρια και απινιδωτές δεν σώζουν πάντοτε ζωές. Μπορώ να σας αναφέρω πολλά παραδείγματα που οι πρώτοι παρευρισκόμενοι σε μία καρδιακή ανακοπή δεν γνώριζαν τα βασικά που έπρεπε να κάνουν με αποτέλεσμα οι εκπαιδευμένοι ανανήπτες της περιοχής και οι τοποθετημένοι απινιδωτές να μείνουν ανενεργοί, αχρησιμοποίητοι, αναιρώντας τελικώς τον ρόλο υπαρξής τους. Η ανάπτυξη αυτού του προγράμματος σε συνεργασία ίσως με τους τηλεφωνητές της Υπηρεσίας Επείγουσας Προνοσοκομειακής Φροντίδας, θα μπορούσε πιθανώς να κάνει την διαφορά βοηθώντας την Ελλάδα να ξεκολλήσει από τις τελευταίες θέσεις της Ευρώπης, στην έναρξη ΚΑΡΠΑ και την επιβιώση θυμάτων εξωνοσοκομειακής καρδιακής ανακοπής. Μια μελλοντική συνεργασία με το Επιστημονικό Συμβούλιο του Ε.Κ.Α.Β. σε ένα πιλοτικό πρόγραμμα συνεργασίας με το δίκτυο κοινοτήτων που έχουμε αναπτύξει, θα ήταν πιστεύω στην σωστή κατεύθυνση με σκοπό την έγκαιρη αντιμετώπιση θυμάτων ανακοπής.

Πως μπορεί κάποιος πολίτης ή εταιρεία να συμμετέχει στις δράσεις σας;
Μπορεί να επικοινωνήσει μαζί μας και να ζητήσει είτε την προσωπική του συμμετοχή σε ένα από τα παραπάνω εκπαιδευτικά μας προγράμματα, είτε την οργάνωση μιας εκπαίδευσης για τα άτομα της κοινότητας ή εταιρείας του, κάτι που είναι ακόμη πιο ωφέλιμο για την ευρύτερη κοινωνία. Το μόνο που ζητούμε ευγενικά, είναι η κάλυψη των εξόδων μετακίνησης των εθελοντών εκπαιδευτών μας, κάτι που δυστυχώς δεν είναι πάντοτε εφικτό. Συνήθως οι φορείς που μας καλούν μας δείχνουν στην πράξη και την ελληνική φιλοξενία. Είναι κάποιες οι φορές όμως, που οι εκπαιδευτές μας αναγκάζονται να πληρώσουν τα αυτονότητα από την τσέπη τους: βενζίνες, καφέδες, φαγητό, διόδια κοκ. Μία επίπονη πλευρά του εθελοντισμού είναι πως αποδεικνύεται ως "ένα ακριβό χόμπυ" για τους περισσότερους από εμάς, κάτι που μέχρι τώρα δεν μας σταματάει στο να ανταποκρινόμαστε θετικά, σχεδόν σε κάθε νέα πρόσκληση-πρόκληση.

Πιστεύετε ότι ο κόσμος ανταποκρίνεται περισσότερο, σε σχέση με το παρελθόν, σε θέματα που αφορούν στις πρώτες βοήθειες;
ΑΠΟΛΥΤΑ! Αλλιώς ήταν η Ελλάδα και οι Έλληνες το 2010 αλλιώς το 2020. Ίσως να τους επηρέασε η δεκαετής κρίση η οποία δεν ήταν μόνο οικονομική, αλλά και κρίση ταυτότητας ή κουλτούρας. Ίσως να τους επηρέασε το γεγονός, πως το να μάθεις Πρώτες Βοήθειες είναι δωρεάν ή έστω αρκετά οικονομικό για τον καθένα και δεν απαιτούνται παρά μόνο λίγες ώρες. Ίσως να τους επηρέασε η κατακλυσμιαία φρέσκια δυναμική δεκάδων χιλιάδων εκπαιδευμένων παιδιών και εφήβων που πίστεψαν στον νέο αυτό ρόλο που τους δώσαμε, παρασύροντας αυτή τη φορά και τους γονείς τους. Θέλω να πιστεύω πως ένα μικρό μέρος των Ελλήνων επηρεάστηκε από τα μαθήματα του Ανθρωπιστικού μας Οργανισμού και η ωμή συνειδηποίηση πως είμαστε τελευταίοι όχι μόνο στα οικονομικά, αλλά και στην "ανθρωπιά". Μέσα από μία Ευρωπαική έρευνα του 2016 καταρρίφθηκε η ταυτότητα του αυτοπροσδιοριζόμενου "φιλότιμου" Έλληνα, ο οποίος σε μία καρδιακή ανακοπή του διπλανού του, έκανε "γενναία βήματα προς τα πίσω", παρακούοντας δυστυχώς την οδηγία του Π.Ο.Υ. "απλέ πολίτη κάνε έστω κάτι, το χειρότερο πράγμα που μπορείς να κάνεις είναι να μην κάνεις τίποτα"…. Φανταστείτε, στην πιο δυσκολη στιγμή της ζωής του διπλανού μας οι Έλληνες κάναμε μέχρι τώρα βήματα προς τα πίσω, κάτι όμως που φαίνεται πως αλλάζει σημαντικά. Σήμερα, σε κοινοτικό αλλά και σε πολιτικό πλέον επίπεδο, η προσπάθεια μας δείχνει πως αναγνωρίζεται και οι προσκλήσεις για εκπαίδευση ή συνεργασία πληθαίνουν. Ήδη σκεφτόμαστε την επόμενη ημέρα, με την αναπροσαρμογή των προγραμμάτων μας μετά την αναγκαστικά "μερική επαναφορά μας" στην κανονικότητα, έπειτα από την πρωτοφανή υγειονομική βόμβα του Covid 19.

Ποιο είναι το έργο του οργανισμού σας όσον αφορά στους απινιδωτές;
Πλούσιο! Ή αλλιώς, κάναμε μια «φανταστική αρχή». Αυτή τη στιγμή το 1/3 περίπου των καταγεγραμμένων δημόσιων Αυτόματων Εξωτερικών Απινιδωτών, είναι αποτέλεσμα της προσωπικής προσπάθειας και του έργου των μαθητών μας [140 εκ των 500 περίπου]. Το πιο ευχάριστο είναι πως μετά τα μαθήματα μας άλλαξε η κουλτούρα των Διευθυντών των ελληνικών σχολείων, με το 99,51% αυτών να λέει ΝΑΙ στην τοποθέτηση ενός απινιδωτή στο σχολείο του. Για να πάρουμε τα πράγματα από την αρχή και να μας καταλάβουν λίγο περισσότερο οι αναγνώστες, θα πρέπει να πούμε πως οι απινιδωτές ήταν για πολλά χρόνια "παραμελημένη εκκρεμότητα". Θα πρέπει επιτέλους στην Ελλάδα να αναγνωρίσουμε κάτι συγκλονιστικό: πως η καρδιακή ανακοπή είναι προβλέψιμη, αντιμετωπίσιμη, είναι όμως και "μία αδυσώπητη μάχη ενάντια στον χρόνο" όπως αναφέρει γλαφυρά ο δικός μου "δάσκαλος" και καθοδηγητής, Κωνσταντίνος Φορτούνης. Γνωρίζουμε εδώ και 50-60 περίπου χρόνια, πως μια καρδιά που σταματάει μπορεί να ξεκινήσει χάρη στην ελεγχόμενη χορήγηση ρεύματος και γι’ αυτόν τον σκοπό δημιουργήθηκαν οι σύνθετοι χειροκίνητοι απινιδωτές που βλέπουμε στις ταινίες, για αυστηρά χρήση από επαγγελματίες υγείας. Πιο λεπτομερείς έρευνες έδειξαν πως η καρδιακή ανακοπή είναι χρονοευαίσθητη, όσο πιο γρήγορα φτάσει και ενεργοποιηθεί ένας απινιδωτής σε ένα θύμα καρδιακής ανακοπής, τόσο και πιο υψηλό ποσοστό εξ αυτών μπορεί να επιστρέψει στη ζωή. Ενδεικτικά να σας πω πως αν σταματήσει η καρδιά ενός ανθρώπου σε ένα σχολείο ή σε μία πλατεία και φτάσει ένας εκπαιδευμένος πολίτης με απινιδωτή δίπλα του μέσα σε 3 με 5 λεπτά, τότε το ποσοστό του θύματος για να επιστρέψει στη ζωή φτάνει στο εκπληκτικό 50-70%. Για τα νοσοκομεία λοιπόν έχουμε τους χειροκίνητους απινιδωτές που βλέπουμε σε ταινίες ή σειρές. Οι μισές ανακοπές όμως συμβαίνουν έξω από τα Νοκοσομεία και για να αντιμετωπιστεί αυτό το πρόβλημα, δημιουργήθηκαν πριν αρκετά χρόνια οι Αυτόματοι Εξωτερικοί Απινιδωτές (AEDs): είναι πολύ πιο απλά και οικονομικά μηχανήματα, για ασφαλή χρήση από πολίτες με ελάχιστη προεκπαίδευση αυτών. Αν μου πείτε πως έχουμε τα ασθενοφόρα για αυτή τη δουλειά, θα σας πω και πάλι πως "ο εχθρός μας είναι ο χρόνος". Ο μέσος όρος άφιξης ασθενοφόρων στην Ευρώπη σε αστικές περιοχές είναι τα 10 λεπτά, ενώ στις επαρχιακές περιοχές αναγκαστικά πολλαπλάσιος. Από την άλλη, το ποσοστό επιβίωσης ενός θύματος ανακοπής είναι σχεδόν 0% στα 10 λεπτά, άρα αντιλαμβάνεστε πως η παγκόσμια προσπάθεια που γίνεται σε όλο τον προηγμένο κόσμο για την αντιμετώπισης μιας εξωνοσοκομειακής καρδιακής ανακοπής στρέφεται κυρίως στην κοινότητα, μέσω της κατάλληλης εκπαίδευσης της και της ενίσχυσης της με δεκάδες χιλιάδες απινιδωτές [Ολλανδία: 17,3 εκατομμύρια πολίτες, περισσότεροι από 20,000 απινιδωτές – Ελλάδα: 10,7 εκατομμύρια, περίπου 500 απινιδωτές]. Τι "ΔΕΝ" έγινε στην Ελλάδα σε αντίθεση με τον υπόλοιπο Δυτικό κόσμο [και όχι μόνο] και μείναμε τελευταίοι. Έχοντας υπόψιν τα μέτρα και τους Νόμους για:

  • χρήση της ζώνης ασφαλείας στα αυτοκίνητα,
  • χρήση του κράνους ασφαλείας στα ποδήλατα και τις μηχανές,
  • τοποθέτηση πυροσβεστήρων σε κάθε νέο οικοδόμημα, σε κάθε υπηρεσία, σχολείο κοκ για την αντιμετώπιση πυρκαγιάς, θα έπρεπε παράλληλα το Κράτος να ξεκινήσει καμπάνια τοποθέτησης Αυτόματων Εξωτερικών Απινιδωτών με σκοπό την προάσπιση της υγείας και την έγκαιρη αντιμετώπιση θυμάτων καρδιακής ανακοπής, 20 χρόνια πριν. Αντ’ αυτού, το μόνο σχετικό που συνέβη στην Ελλάδα, είναι μία «αδύναμη νομικά» Υπουργική Εγκύκλιος του 2007, η οποία απλά "συστήνει" την τοποθέτηση απινιδωτών σε χώρους με μεγάλη συνάθροιση ατόμων, χωρίς αυτή ποτέ να πάρει την αξία, την βαρύτητα ή να δει το φως της δημοσιότητας που όφειλε. Τι σημαίνει αυτό; Πως μπορεί να έχεις έναν πολυχώρο, ένα ξενοδοχείο 100άδων κλινών, μια υπηρεσία που απασχολεί ή φιλοξενεί 100άδες ανθρώπους καθημερινά, αν όμως δεν επιθυμείς να "επενδύσεις στην ασφάλεια που προσφέρει ένας απινιδωτής" ο οποίος κοστίζει πλέον γύρω στα 1300-1700 ευρώ, τότε δεν έγινε και τίποτα – δεν φέρεις καμία νομική ευθύνη. Αυτό θα πρέπει να αλλάξει και πιστεύω πως θα αλλάξει σχετικά σύντομα. Μέχρι πριν λίγα χρόνια, πολλοί από τους απινιδωτές που υπήρχαν στην Ελλάδα, ήταν κλειδωμένοι μέσα σε ντουλάπια γραφείων σαν κάτι "ενοχικό" που πρέπει να κρύψουμε για να "μην μπλέξουμε", και όχι ως κάτι σωτήριο που θα κάνει την διαφορά ανάμεσα στη ζωή και στον θάνατο, πατώντας απλά ένα κουμπί. Σήμερα η Ελλάδα έχει ήδη 60 απινιδωτές σε σχολεία και μερικές εκατοντάδες σε κοινότητες και δημόσιους χώρους. Ήδη μερικοί από τους 140 νέους απινιδωτές που τοποθετήθηκαν, χρησιμοποιήθηκαν έγκαιρα από τους μαθητές μας και έφεραν πίσω στη ζωή 18 θύματα καρδιακής ανακοπής [2016-2020]. Ο στόχος του οργανισμού μας είναι να φτάσουμε στο σημείο που θα υπάρχει ένας απινιδωτής σε κάθε ελληνικό σχολείο, σε κάθε υπηρεσία, σε κάθε οικοδομικό τετράγωνο, σε γήπεδα και αγωνιστικούς χώρους (θα ειναι η επόμενή μας καμπάνια), "δίπλα σε έναν πυροσβεστήρα". ‘’Οι πυροσβεστήρες για τις φωτιές, οι απινιδωτές για τις ζωές"! Πιστεύω πως θα ήταν ένα ωραίο σλόγκαν για να δουλέψουμε με την Πολιτεία τα επόμενα χρόνια.

Ποιες είναι οι συνεργασίες που έχετε αναπτύξει;
Όπως ένας άνθρωπος δεν μπορεί να κάνει πολλά μόνος του, έτσι και ένας φορέας μόνος δεν μπορεί να κάνει την διαφορά. Αυτό ισχύει περισσότερο για έναν ιδιαίτερα φτωχό οργανισμό όπως εμείς. Οι συνεργασίες με κρατικούς ή ιδιωτικούς φορείς, είναι κάτι που μας απασχόλησε από την ημέρα σύστασης του KIDS SAVE LIVES. Η πιο σημαντική μας συνεργασία ήταν από την πρώτη στιγμή η συνεργασία με το Υπουργείο Παιδείας και η πολυεπίπεδη, απόλυτα δημιουργική συνεργασία με την Ε.Ε.Ε.Π.Φ. Η Ελληνική Εταιρεία Επείγουσας Προνοσοκομειακής Φροντίδας είναι ένας από τους μεγαλύτερους επιστημονικούς φορείς της χώρας μας, με τα βασικά ή εξειδικευμένα εκπαιδευτικά της προγράμματα σε πολίτες και επαγγελματίες υγείας αλλά και τα συνέδρια με διεθνή συμμετοχή που διοργανώνει ανά 4 περίπου χρόνια, προσπαθεί να βελτιώσει το κομμάτι της επείγουσας προνοσοκομειακής φροντίδας της χώρας μας, κάτι που αναγνωρίζει κανείς και από την ονομασία της. Άλλοι σημαντικοί μας εταίροι είναι το Ευρωπαικό Συμβούλιο Αναζωογόνησης, κάποια Εθνικά Συμβούλια Αναζωογόνησης [Γερμανικό, Ιταλικό, Κυπριακό] και άλλοι που βοηθούν στο έργο και την ανάπτυξη του οργανισμού, ιδιωτικές εταιρείες. Δεν θα μπορούσα να παραλείψω την συνεργασία με τον Διευθυντή Εκπαίδευσης Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας κ Αλέξανδρο Κόπτση και την συνεργάτιδα του κα Χρύσα Πρασσά, αλλά ούτε και τη συνεργασία με τον ευρηματικό και ταλαντούχο Θάνο Παλάτο, τον γραφίστα του KIDS που ζει και εργάζεται στη Μεγάλη Βρεττανία, ο οποίος μας εμπνέει μέσα από τις φανταστικές εικόνες που δημιουργεί ανελλιπώς και αφιλοκερδώς για τα προγράμματα μας. Δεκάδες ακόμη ανθρώποι και φορείς στέκονται με σθένος δίπλα μας, είναι οι δικοί μας ήρωες που μας βοηθούν στην ανάπτυξη του KIDS και τα προγράμματα μας: Σάρα Κουθουρίδη, Χρήστος Κιούσης, Νίκος Γαριβάλδης, Κώστας και Βίβιαν Κυριλλίδη, Γιάννης Καρτελιάς είναι μερικοί από αυτούς.
Η συνεργασία επίσης με την ΕΡΤ3 είναι ιδιαίτερα σημαντική καθώς τα τελευταία χρόνια στις ανθρωπιστικές δράσεις μας έχει αναλάβει πολλές φορές ως χορηγός επικοινωνίας, όπως πχ στην ΔΕΘ 2019 και την εκπαίδευση εκατοντάδων παιδιών με τις οικογένειες τους στην αναζωογόνηση.

Πως μπορεί κάποιος να στηρίξει το έργο του KIDS SAVE LIVES;
Με δύο τρόπους συνήθως.. Ο ένας είναι να γίνει "εκπαιδευτής" μέσα από δύο πιστοποιημένα σεμινάρια που έχουμε ήδη αναφέρει, τα οποία κρατάνε γύρω στις 14 ώρες συνολικά. Οι μελλοντικοί εκπαιδευτές μας θα συμμετέχουν στα σεμινάρια και τις αποστολές μας στα σχολεία και τις κοινότητες όλης της χώρας, κάτι που συστήνω ανεπιφύλακτα σε εφήβους, εκπαιδευτικούς, νέους ανθρώπους με όρεξη να αλλάξουν την Ελλάδα, γονείς που δεν το βάζουν ακόμη κάτω, συνταξιούχους που θέλουν να κάνουν μια νέα αρχή και άτομα με αναπηρία με σκοπό να πάρουν έναν πιο ενεργό ρόλο στην ελληνική κοινωνία που είναι ακόμη φειδωλή στις παροχές της. Ο δεύτερος τρόπος θα φανταζόταν κανείς πως θα ήταν οικονομικός. Η αλήθεια είναι πως μέχρι σήμερα δεν έχουμε ζητήσει ποτέ χρήματα, αλλά κάλυψη εξόδων μετακίνησης, παροχή εξοπλισμού, χορήγηση οχημάτων για τις καθημερινές αποστολές μας και άλλα είδη που διευκολύνουν τους εκπαιδευτές μας στην εκπαίδευση. Αυτό που λέμε συνήθως στους φορείς οι οποίοι επιθυμούν να συμμετέχουν στο έργο του KIDS, είναι πως περισσότερο απ' όλα χρειαζόμαστε ανθρώπους και φορείς που θα συνδεθούν μαζί μας, δημιουργώντας ουσιαστικούς δεσμούς μαζί τους στην πάροδο των ετών αυξάνουμε τελικώς τα θετικά αποτελέσματα. Το σπίτι του KIDS SAVE LIVES: Όνειρο μου αποτελεί η δημιουργία ή η διάθεση ενός χώρου για τις ανάγκες του KIDS, ο οποίος θα θυμίζει μάλλον κτίριο του καινοτόμου Δανού αρχιτέκτονα Bjarke Ingels, με σκοπό να φιλοξενεί καθημερινά το νεανικό μαθητικό κοινό της χώρας και ιδιαίτερα της Βορείου Ελλάδας. Φανταστείτε έναν τεράστιο χώρο που θα εκπαιδεύει καθημερινά μέσω της τεχνολογίας ή με τον συμβατικό τρόπο εκατοντάδες μαθητές, φοιτητές, γονείς, εκπαιδευτικούς, συνταξιούχους ή άτομα με αναπηρία, με το σημαντικό μήνυμα "να σώζουν ζωές με τα χέρια τους". Πόσο σημαντικό βήμα θα είναι αυτό για την κουλτούρα του Έλληνα, που θα πάει ένα βήμα πιο κοντά σε έννοιες όπως η αλληλεγγύη και ο εθελοντισμός και ένα βήμα πίσω σε έννοιες όπως BULLYING. Όπως όλα τα υπόλοιπα προγράμματα που ξεκίνησαν με μηδέν ευρώ κρατικής ή άλλης βοήθειας και όμως υλοποιήθηκαν και έφεραν σπουδαία αποτελέσματα, έτσι και αυτό το όνειρο θα γίνει πραγματικότητα, αργά ή πιο γρήγορα.

Ο Αναστάσης Στεφανάκης, υπεύθυνος του KIDS SAVE LIVES – Τα Παιδιά Σώζουν Ζωές

Πως μπορεί να επικοινωνήσει κάποιος μαζί σας και που μπορεί να σας βρει;
Μας αρέσει πολύ η επικοινωνία μέσα από τα Social Media. Να μην ξεχνάμε πως ένα μεγάλο μέρος των εθελοντών μας είναι ή ήταν έφηβοι μαθητές όπως η Αργυρώ, η Μαρία, η Ρέα, ο ταλαντούχος Θανάσης από την Αλεξανδρούπολη και οι "υπέροχοι 16", μαθητές-εκπαιδευτές Λυκείου της Βέροιας, οι οποίοι μεγαλώνουν παράλληλα με τον οργανισμό μας. Αυτοί λοιπόν "ως η γενιά της τεχνολογίας" έχουν αναλάβει τις σελίδες μας στο Facebook, το Instagram, το YouTube και την ιστοσελίδα μας, τα οποία εύκολα μπορείτε να βρείτε πληκτρολογώντας 3 λέξεις: kids save lives. Για πιο επαγγελματική ή επίσημη επικοινωνία συστήνουμε το email: [email protected]

Αναστάση, τι σημαίνει εθελοντισμός για σένα;
Εθελοντισμός για εμένα είναι μία λέξη που περιγράφει το πάθος μου για να τον υπηρετώ: Δέσμευση! Μέσα από αυτήν συναντώ τελικώς την πρόοδο που τόσο έχω ανάγκη να ζήσω. Ο εθελοντισμός έχει κάποιες παγίδες αν δεν υλοποιηθεί με οδηγό τον πρωταθλητισμό. Για εμένα δεν είναι μόνο ένα μπλουζάκι που γράφει "εθελοντής" ή η δικαιολογία που θα φέρω εγώ ή ένα μέλος της ομάδας μας για ένα μέτριο αποτέλεσμα. Ο εθελοντισμός θα πρέπει να προσφέρει εφάμιλλο αποτέλεσμα με τους επαγγελματίες που το κάνουν για βιοποριστικούς λόγους και ίσως και ανώτερο, γιατί αυτό που κάνεις το κάνεις με πάθος. Ο εθελοντισμός ήταν και είναι εξαιρετικά σημαντικός για την κοινωνία των εθνών, έρχεται να καλύψει συνήθως ένα κενό που η Πολιτεία δεν κατάφερε ακόμη να αναγνωρίσει ή να αντιμετωπίσει. Είμαστε εδώ για να συνεργαστούμε με την Πολιτεία, στην περίπτωση μας με τα Υπουργεία Παιδείας και Υγείας. Στο δύσκολο αυτό ταξίδι είναι βέβαιο πως θα αντιμετωπίσουμε ισχυρά προβλήματα ή θα κάνουμε λάθη, είναι αυτά όμως που μας έφεραν σήμερα εδώ, στο επόμενο επίπεδο. Χάρη στην διπλή εργασία που αναγκαστήκαμε να κάνουμε για να γίνουμε καλύτεροι, βραβευτήκαμε τελικώς από το ERC με την υποτροφία Peter
Basket Bursary, φτάσαμε τελικώς σε εκατοντάδες σχολεία και κοινότητες όλης της χώρας, στο ελληνικό σχολείο της Ίμβρου, στο Υπουργείο Παιδείας, στο Ελληνικό Πατριαρχείο και τον Παναγιότατο Οικουμενικό Πατριάρχη κκ Βαρθολομαίο και ελπίζω σύντομα να καταφέρουμε να φτάσουμε όπου υπάρχει ελληνική κοινότητα ανά τον κόσμο μεταφέροντας μία νέα αλήθεια: Τα Παιδιά Σώζουν Ζωές.
www.kidssavelives.gr

Μοιράσου το άρθρο!